Van wit tot paars: dit moet jij écht weten over onze wegmarkeringen

Als je in Nederland rijdt, zie je ze overal: witte, gele, blauwe, groene en inmiddels zelfs paarse strepen op het asfalt. Ze vormen samen een soort taal op de weg. Maar hoewel die taal voor iedereen bedoeld is, is de betekenis ervan niet altijd even duidelijk.

18 februari ’26 –  Als je in Nederland rijdt, zie je ze overal: witte, gele, blauwe, groene en inmiddels zelfs paarse strepen op het asfalt. Ze vormen samen een soort taal op de weg. Maar hoewel die taal voor iedereen bedoeld is, is de betekenis ervan niet altijd even duidelijk. En dat kan verwarrend zijn,  zeker als je onderweg snel moet beslissen. Daarom zetten we in dit artikel de belangrijkste belijningen overzichtelijk voor je op een rij. Niet alleen wat ze betekenen, maar ook waar je ze vaak tegenkomt en waarom ze zijn aangebracht.

 

Witte strepen: de basis van het Nederlandse wegennet

Onderbroken witte streep – je mag inhalen
De onderbroken witte streep zie je op veel wegen. Je mag deze streep overschrijden, bijvoorbeeld om in te halen of van rijstrook te wisselen. Deze markering kom je vooral tegen op N‑wegen en snelwegen.

Doorgetrokken witte streep – blijf op je rijbaan
Een doorgetrokken streep is duidelijk: niet overschrijden. Je ziet de doorgetrokken streep vooral op plekken waar het gevaarlijk is om in te halen, zoals bij bochten, kruisingen, heuveltoppen of smalle provinciale wegen. Ook een dubbele doorgetrokken streep geeft dit verbod aan.

De dubbele witte streep (onderbroken of doorgetrokken) kan voor de weggebruikers een verschillende betekenis hebben. De streep aan jouw kant geldt voor jou, de streep aan de andere kant geldt voor de tegenligger. Soms zijn deze strepen verschillend aan beide kanten: als de jouwe onderbroken is, en die aan de kant van de tegenligger niet, betekent dat dat jij wel mag inhalen, maar dat tegemoetkomend verkeer dat niet mag. Deze strepen kun je onder andere tegenkomen bij invoegstroken op de snelweg of bij in- en uitritten.

Geen middenstreep – smalle wegen, lage snelheid
Op sommige wegen ontbreekt de middenstreep helemaal. Denk aan dijkwegen, polderwegen en rustige buitenwegen. Daar geldt meestal 60 km/u, tenzij borden anders aangeven. Zonder streep lijkt de weg smaller en dat is precies de bedoeling: het remt je snelheid en verhoogt de oplettendheid. Je mag inhalen op een weg zonder middenstreep, maar alleen als het veilig is en als verkeersborden het niet verbieden.

 

Groene middenstreep: de 100km/uweg

Een dubbele witte streep met daartussen een groene baan kom je vooral tegen op bredere N‑wegen buiten de bebouwde kom. Ze geven aan dat je hier 100 km/u mag rijden, behalve als een verkeersbord een andere snelheid voorschrijft. Deze groene strook is ooit bedacht als soort ‘visuele middenberm’: een subtiele herinnering dat je op een snellere route rijdt. Toch blijft hetzelfde principe gelden: borden gaan altijd boven belijning.

De groene baan zegt niets over of je wel of niet mag inhalen. Aan beide kanten van de groene baan staan witte strepen. Deze witte strepen geven aan of je op de weg wel of niet mag inhalen. Bij een doorgetrokken witte streep mag je niet inhalen. Bij een onderbroken witte streep mag dat wel.

 

Gele strepen: tijdelijke situaties en parkeerregels

Gele streep op de stoeprand
Bij een onderbroken gele lijn op de stoeprand mag je niet parkeren, maar wel kort stilstaan (bijvoorbeeld om iemand te laten uitstappen). Bij een doorgetrokken gele lijn op de stoeprand mag je niet stilstaan. Niet parkeren, maar ook geen laden of lossen.

Gele wegmarkering op de rijbaan – volg de nieuwe route
Bij wegwerkzaamheden worden vaak gele lijnen gebruikt die tijdelijke rijstroken aangeven. Ze kunnen vreemd lopen en soms staan de witte lijnen er nog doorheen, maar er geldt één simpele regel: geel gaat voor wit. De gele lijnen leiden je veilig door een tijdelijke verkeerssituatie.

 

Blauwe strepen: parkeren met voorwaarden

Blauwe belijning rond parkeervakken of stoepranden kom je vooral tegen in stadscentra en winkelgebieden. Hier mag je parkeren, maar moet je wel een parkeerschijf gebruiken en mag je maar een beperkte tijd blijven staan. Zo wordt schaarse parkeerruimte eerlijk verdeeld.

 

Rode fietsstroken: zichtbaarheid boven betekenis

Rood asfalt of rode fietsstroken vallen op, maar de kleur zelf heeft geen juridische betekenis. Het gaat om de markering. Staat er een fietssymbool op de strook, dan is het een fietsstrook. Is er geen fietssymbool op de strook, dan wekt de strook alleen de suggestie van een fietsstrook. Daarom heten die stroken ‘suggestiestroken’. Zo’n suggestiestrook versmalt visueel de rijbaan en daardoor vermindert de snelheid van het verkeer.

 

Paarse baan

Een paarse baan tussen 2 witte lijnen kom je veel minder tegen dan de groene variant. De paarse baan staat voor een maximumsnelheid van 60 km/u.  Ook hier geven de witte strepen aan weerszijden van de baan aan of je wel of niet mag inhalen.

 

Verkeersborden gaan boven strepen

Maar hou naast de belijning natuurlijk ook de verkeersborden in de gaten. Borden gaan boven de belijning. Als een verkeersbord bijvoorbeeld een andere maximumsnelheid aangeeft dan de gekleurde streep, moet je de snelheid van het bord aanhouden.

 

Waarom dit allemaal belangrijk is

Al deze belijningen hebben één ding gemeen: ze zorgen voor veiligheid, duidelijkheid en een goede doorstroming. Ze helpen om sneller beslissingen te nemen en om rekening met elkaar te houden. Zeker in een druk land als Nederland, waar veel mensen dagelijks onderweg zijn, is dat geen overbodige luxe. De strepen zijn er niet om het ons lastiger te maken. Ze zijn handig. Strepen zijn een soort van geheugensteun. Een streep is er altijd, een bord maar om de zoveel meter. Handig dus.

 

Wat heb je nog meer aan belijning op de weg?

  • Ze vertellen je soms hoe hard je mag
  • Ze vertellen je of je wel of niet mag inhalen
  • Ze vertellen je hoe de weg loopt (vooral handig op buitenwegen)
  • Ze vertellen je of je verkeer van links of rechts kunt verwachten
  • Ze vertellen je of je ergens mag stilstaan of parkeren

 

Bronnen

Mag je bij een doorgetrokken paarse of groene streep op de weg inhalen? | Auto | AD.nl
Wat betekenen de strepen op de weg? | Rijksoverheid.nl
Strepen op de weg, wat betekenen ze? | ANWB
Paarse streep op de weg | Theorie.nl